Pin it
Wegańska szarlotka nie potrzebuje masła ani jajek, żeby mieć kruche brzegi i soczysty środek. Dobrze schłodzona margaryna roślinna daje ciastu delikatną strukturę, a jabłka krótko podprażone z cynamonem nie zalewają spodu sokiem.
To ciasto jest domowe, proste i bardzo polskie w smaku. Kwaśne jabłka, odrobina kardamonu i cienka warstwa migdałów robią dużo więcej niż ciężki krem albo lukier.
Jabłka i kruche ciasto
Do tej szarlotki wybierz jabłka wyraźnie kwaśne, twarde i pachnące. Lista odmian przydatnych do ciast z jabłkami pojawia się także w materiałach University of Illinois Extension, gdzie do wypieków i tart wymieniane są między innymi Granny Smith, Golden Delicious, Jonagold i Rome.
- Kwaśne jabłka. Dają soczyste nadzienie i przełamują słodycz kruchego ciasta.
- Mąka pszenna tortowa. Tworzy delikatny spód, który łatwo się kroi po wystudzeniu.
- Zimna margaryna roślinna. Zastępuje masło i odpowiada za kruchość ciasta.
- Cukier puder. Rozprowadza się równomiernie w cieście i nie zostawia grudek.
- Cukier trzcinowy. Lekko karmelizuje jabłka podczas prażenia.
- Cynamon i kardamon. Dają klasyczny, ciepły zapach bez ciężkiej korzenności.
- Kasza manna. Wchłania sok z jabłek i pomaga utrzymać suchy spód.
- Płatki migdałów. Dodają chrupkości i delikatnie prażonego aromatu.
Wegańska szarlotka w kilku krokach
- Zagnieć ciasto. Wymieszaj mąkę, cukier puder, proszek do pieczenia i sól. Dodaj zimną margarynę, rozetrzyj ją z mąką, potem dolej zimną wodę i szybko połącz składniki.
- Schłódź dwie części. Podziel ciasto na większą część na spód i mniejszą na wierzch. Owiń je i włóż do lodówki na co najmniej 30 minut.
- Przygotuj jabłka. Umyj, obierz i pokrój jabłka w cienkie plasterki. Wymieszaj je z sokiem z cytryny, cukrem trzcinowym, cynamonem i kardamonem.
- Podpraż nadzienie. Duś jabłka 8-10 minut, aż lekko zmiękną, ale nie rozpadną się na mus. Odstaw je do przestudzenia.
- Wyłóż spód. Rozwałkuj większą część ciasta i przenieś do formy wyłożonej papierem. Posyp spód kaszą manną.
- Dodaj jabłka. Rozłóż przestudzone nadzienie równą warstwą i lekko je dociśnij.
- Przykryj wierzch. Rozwałkuj resztę ciasta albo zetrzyj ją na dużych oczkach. Posyp płatkami migdałów.
- Upiecz i wystudź. Piecz w 180°C przez 60-70 minut, aż wierzch będzie złoty. Krojenie zacznij dopiero po wystudzeniu.
Kruchość bez masła
Kruche ciasto lubi chłód i szybkie ręce. Margaryna roślinna powinna być twarda, prosto z lodówki, bo wtedy zostawia w cieście drobne kawałki tłuszczu. W piekarniku te miejsca rozwarstwiają się i dają lekki, kruchy kęs.
Nie wyrabiaj ciasta długo. Wystarczy moment, w którym składniki złączą się w kulę. Jeśli podsypujesz blat mąką, rób to oszczędnie. Zbyt dużo mąki odbierze ciastu delikatność.
Jabłka, które nie puszczą potopu
Największy problem szarlotki to zbyt mokre nadzienie. Dlatego jabłka warto krótko podprażyć. Mają zmięknąć, ale nie zamienić się w jednolity mus. Para ucieka z patelni, a smak robi się bardziej skupiony.
Przed krojeniem jabłka umyj pod bieżącą wodą. FDA zaleca mycie owoców i warzyw także wtedy, gdy będą obierane, ponieważ zanieczyszczenia mogą przejść z powierzchni na miąższ podczas krojenia. Szczegóły znajdziesz w poradniku bezpiecznego przygotowania świeżych produktów.
Spód, który zostaje suchy
Cienka warstwa kaszy manny działa jak mały bufor. Wchłania sok, który wypływa z jabłek podczas pieczenia, i pomaga utrzymać kruchą podstawę. Nie syp jej za dużo, bo nadzienie może wyjść zbyt zwarte.
Jeśli nie używasz kaszy manny, posyp spód mielonymi migdałami albo drobną bułką tartą. Przy wersji całkowicie bez orzechów wybierz płatki owsiane zmielone prawie na mąkę.
Dobre zamiany w cieście
Cukier puder w cieście możesz zmniejszyć do 70 g, jeśli jabłka są słodsze. Kardamon jest dodatkiem, nie obowiązkiem, ale mała szczypta daje nadzieniu świeży zapach. Zamiast płatków migdałów możesz użyć samego startego ciasta na wierzchu.
Wybierając margarynę, sprawdź skład. Do przepisu potrzebna jest twarda kostka roślinna, nie miękka margaryna z kubka. Miękka wersja ma zwykle więcej wody, przez co ciasto trudniej się wałkuje.
Studzenie i przechowywanie
Szarlotka pachnie najmocniej tuż po wyjęciu z piekarnika, ale wtedy kroi się najgorzej. Daj jej co najmniej 2 godziny. Nadzienie zgęstnieje, a spód nie rozpadnie się pod nożem.
Przechowuj ciasto pod przykryciem. Jeśli wkładasz je do lodówki, utrzymuj ją w temperaturze 4°C lub niższej, zgodnie z tabelą FoodSafety.gov dotyczącą chłodnego przechowywania żywności. Kawałki najlepiej odświeżyć krótko w piekarniku, bo mikrofalówka zmiękcza kruchy wierzch.
Podsumowanie
Krucha szarlotka bez składników odzwierzęcych, dobra do kawy, na rodzinny deser i do zabrania w kawałkach.
Najczęściej zadawane pytania
- Jakie jabłka wybrać do wegańskiej szarlotki?
Najlepsze są jabłka kwaśne i dość twarde, bo po prażeniu zachowują trochę kształtu. Dobre będą odmiany typu Granny Smith, Szara Reneta, Antonówka, Boskoop, Jonagold albo Idared.
- Czy można zrobić ciasto dzień wcześniej?
Tak. Zagnieć ciasto, podziel je na dwie części i trzymaj szczelnie owinięte w lodówce przez noc. Przed wałkowaniem zostaw większą część na blacie na kilka minut, jeśli jest bardzo twarda.
- Czym zastąpić kaszę mannę?
Możesz użyć drobnej bułki tartej, mielonych migdałów albo kilku łyżek zmielonych płatków owsianych. Chodzi o cienką warstwę, która wchłonie sok z jabłek i ochroni spód przed rozmoknięciem.
- Czy ta szarlotka jest bezglutenowa?
Nie w tej wersji, ponieważ używa mąki pszennej i kaszy manny. Do wersji bez glutenu potrzebna będzie sprawdzona mieszanka do kruchego ciasta oraz bezglutenowy zamiennik kaszy manny.
- Dlaczego ciasto się kruszy przy wałkowaniu?
Najczęściej jest zbyt zimne albo ma za mało wody. Daj mu kilka minut na blacie i rozwałkuj między arkuszami papieru do pieczenia. Jeśli nadal pęka, wgnieć jedną łyżkę zimnej wody.
- Jak przechowywać wegańską szarlotkę?
Po wystudzeniu trzymaj ją przykrytą. W chłodniejszej kuchni dobrze znosi jeden dzień na blacie, ale na dłużej lepiej wstawić ją do lodówki. Przed podaniem możesz ogrzać kawałek przez kilka minut w 160°C.
